In de toekomst analfabeet? Neen bedankt!

De Tijd berichtte er vandaag nog over: het is slecht gesteld met de leesvaardigheid van onze jongeren en dat dreigt voor grote problemen in de toekomst te zorgen. Laaggeletterdheid – het onvoldoende kunnen (begrijpend) lezen of schrijven is hoe langer hoe meer geen probleem meer van het verleden. Vandaag heeft bijvoorbeeld in Nederland ca. 17% van de bevolking moeilijkheden met het correct begrijpen van onze taal, een voorwaarde om goed te kunnen functioneren in het dagelijks leven.  Denk maar aan facturen betalen, contracten nalezen …  Het loont dus zeker om al vroeg kinderen te stimuleren in het ontwikkelen van hun taalvaardigheid.  De #bibternat zet hier volop op in want …

Jong geleerd …

Alles begint bij taal en hoe jonger kinderen met een grote en gevarieerde woordenschat in contact komen, hoe beter hun taalontwikkeling ondersteund wordt. Dat helpt hen later om snel te leren lezen en beter te rekenen op school. Onderzoek toont bovendien aan dat voorlezen belangrijk is voor de schoolresultaten van jonge kinderen. Het stimuleert niet alleen de taalontwikkeling, maar bevordert ook de concentratie en de creativiteit van kleine kinderen.  De verhalen prikkelen de fantasie en de nieuwsgierigheid, ze maken moeilijke thema’s  (ziekte, scheiding …) of gevoelens zoals angst bespreekbaar en tegelijkertijd zorgt voorlezen voor rust. Samen in een boekje kijken, tekeningen aanwijzen en benoemen … versterkt bovendien de band tussen ouders en kinderen. Het is echte ‘quality time’.

Veel ouders lezen iedere dag voor het slapengaan voor, maar het kan eigenlijk de hele dag. Lees eens voor als iedereen samen is: een krantenartikel tijdens het ontbijt, een brief of een stukje uit een tijdschrift tijdens het eten …

Voorleestips

  • Spreek luider, stiller, hoger of lager afhankelijk van het personage en de sfeer van het verhaal.
  • Doe samen met je kind dingen uit het boek: samen een zin roepen, een liedje zingen …
  • Stel vragen: “Wat denk je dat ze gaan doen?” Waar is de kat? …
  • Maak gekke fouten en laat het kind ze verbeteren
  • Herhaling is leuk
  • Sluit het verhaal duidelijk af: een kusje, het boek terugbrengen naar de boekenkast, zwaaien naar het boek … “Daag boekje, tot de volgende keer”

IL_BOEKSTART_TAFEREEL_OKT16_06Kinderen komen best zo vroeg mogelijk met boekjes in contact,  zelfs al tijdens de baby fase. Sinds dit jaar is Ternat officieel een Boekstart gemeente en zorgt ze in samenwerking met het consultatiebureau van Kind en Gezin er voor dat alle Ternatse kinderen op 6 maand reeds getrakteerd worden op boekenplezier. Ook de bib breidt binnen dit kader haar collectie uit: badboekjes, knisperboekjes … kan je frisgewassen ontlenen.

Oefenen, oefenen, oefenen …

Bij de overstap van de kleuterschool naar het lager onderwijs, leren kinderen lezen en schrijven en daarvoor worden ze niet enkel door de leerkracht ondersteund, ook mama en papa, oma en opa, grote broer of zus … nemen hier een groot deel voor hun rekening. Iedere dag worden aan tal van keukentafels ijverig nieuwe letters en woordjes ingeoefend. Om het lezen te oefenen kan je gebruik maken van AVI-boekjes en zogenaamde tutor- of samenleesboekjes. Op niveau kan je zo samen met je kind een zelfstandig verhaal lezen. Omdat een goede begeleiding tijdens het leren lezen belangrijk is doen vele scholen een beroep op voorleesouders. Dit zijn zowel ouders, grootouders als oud-leerkrachten die gedurende een uurtje per week de kinderen individueel begeleiden in de klas.

Voorlezen is niet alleen belangrijk voor de taalontwikkeling van jonge kinderen, ook IMG_9055anderstalige volwassen hebben hier baad bij. Door samen te lezen komen ze via verschillende teksten in contact met de rijkdom van de Nederlandse woordenschat en genieten ze van de schoonheid van de taal. In de samenleesgroep leest de begeleider een tekst voor –dit kan literatuur of poëzie zijn-, waarna zij of hij aan de hand van vragen samen met de deelnemers op zoek gaat naar verdieping in de tekst. Voorlezen wordt zo niet alleen praten, uitwisselen en ontmoeten, maar ook schoonheid, herkenning, humor, nostalgie en ontroering ervaren en ontdekken dat één tekst veel betekenissen kan hebben.

Heb je zin om je te verdiepen in de methodiek van Samenlezen? Dan kan je op donderdag 19 april terecht in de bibliotheek voor een workshop onder leiding van Ilona Plichart. Meer info en inschrijven.

… is oud gedaan

Voorlezen is er voor iedereen. Het is niet betuttelend of kinderachtig en niet alleen als lezen moeilijker wordt, is voorlezen fijn.  Het is daarenboven één van de beste prikkels voor reminiscentie: de beelden die worden opgeroepen door de teksten, activeren de hersenen en herinneringen die ver weg waren, komen terug boven.

Sommige mensen hebben nog heel weinig van hun eigen verhaal ter beschikking. Voor hen ligt de nadruk op de gezelligheid, de sfeer van het verhaal en de kracht van de stem van de voorlezer. Bij personen met dementie kan voorlezen een brug vormen naar het leven dat ze nog onder controle hebben. Hierdoor blijven ze ook oefenen om zich talig uit te drukken. Voorlezen is dus van belang én fijn voor alle leeftijden.

De bib heeft verschillende aangepaste collecties voor beginnende lezers of anderstalige volwassenen die Nederlands leren en willen lezen. Iedere derde zaterdag van de maand, organiseert de bib een voorleesuurtje voor kinderen vanaf 2,5 jaar en iedere tweede dinsdag van de maand lezen vrijwilligers voor aan senioren in het WZC Sint-Carolus.

 

Geef een reactie